BİRLEŞMİŞ MİLLETLER GENEL KURULU 57. OTURUMU

Genel Kurul Dağıtım: Genel

30 Ocak 2003

57. oturum

102. gündem maddesi

Genel Kurul tarafından kabul edilmiş önerge

(Üçüncü Komite raporu üzerine(A/57/549))

Genel Kurul,

İnsan Hakları Evrensel Beyannamesinde1 belirtilmiş olduğu gibi tüm Devletlerin, yaşam hakkı, kişinin özgürlük ve güvenliği de dahil insan hakları ve temel özgürlüklerin korunma ve teşvik edilmesi hususundaki yükümlülüklerini tekrar teyit ederek, ve özellikle Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Uluslararası Sözleşmesi2, Sivil ve Siyasal Haklar Uluslararası Sözleşmesi3, Kadınlara Karşı Her Tür Ayrımcılığın Kaldırılması Anlaşması4 ve Çocuk Hakları Anlaşması5 gibi insan hakları araçlarına taraf devletlerin yükümlülüklerini tekrar teyit ederek,

Viyana Deklarasyonu ve Eylem Planı5 ile Kadınlara Karşı Şiddetin Ortadan Kaldırılmasına ilişkin Deklarasyonu6 ve aynı zamanda Dördüncü Dünya Kadın Konferansında kabul edilen Pekin Deklarasyonu ve Eylem Platformu7 ve “Kadın 2000: cinsiyet eşitliği, 21. yüzyılda gelişme ve barış”8 başlığıyla yapılan Genel Kurul özel oturumu sonuç dokümanını hatırlayarak,

Kadınlara karşı namus adına işlenen suçların bir insan hakları konusu olduğunu ve Devletlerin bu tür suçları önleme, araştırma ve suçluları cezalandırmak için gayret gösterme yükümlülükleri olduğunu akılda tutarak,

Namus adına işlenen suçlar da dahil, kadınlara ve kız çocuklarına karşı uygulanan her türlü şiddetin cezai bir suç ve kanunla cezalandırılır olarak muamele görmesi ihtiyacını vurgulayarak,

Namus adına işlenen suçlar da dahil, kadınlara karşı çeşitli şekillerde uygulanan şiddetin temel nedenlerini yeterince anlayamamanın ve bu tür şiddete ilişkin veri yetersizliğinin, gerek milli ve gerekse uluslararası düzeyde politika analizini ve bu tür şiddetin önlenmesi çabalarını engellediğinin farkında olarak,

İnsan Hakları Komitesi, Kadınlara Karşı Dışlama ve Ayrımcılık Komitesi, Çocuk Hakları Komitesi ve Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Komitesi raporlarının ilgili bölümleri ve kadınlara karşı şiddet, nedenleri ve sonuçları konusundaki İnsan hakları Komisyonu Özel Raportörünün raporunun9 ilgili bölümlerinde tanımladığı gibi bu suçların kurbanlarının kadınlar ve kız çocukları olmasından derin endişe duyarak,

Bu tür suçların bütün dini ve kültürel değerlerle bağdaşmadığını vurgulayarak,

23 Nisan 2002 tarih ve 2002/52 sayılı İnsan Hakları Komisyon kararını10 akılda tutarak,

Namus adına kadınlara karşı işlenen suçların ortadan kaldırılmasının Hükümetler ve Uluslararası toplum tarafından, özellikle uluslararası işbirliği gayretleri ve NGO’lar da dahil sivil toplum kanalıyla, daha büyük çabalar ve taahhüt gerektirdiğini ve sosyal tavırda temel değişikliklere ihtiyaç olduğunu vurgulayarak,

Namus adına kadınlara karşı işlenen suçların önlenmesi ve ortadan kaldırılması için en kritik araçlardan biri olarak kadınların, ve kadınların karar ve politika oluşturma sürecinde etkin katılımlarının güçlendirilmesinin öneminin altını çizerek,

1. a)Devletlerin, kadınlara karşı tüm diğer türdeki şiddeti ortadan kaldırmayı amaçlayan faaliyetler ve girişimleri yanısıra, kadınlara karşı namus adına işlenen suçların ortadan kalkmasını amaçlayan, ilgili milli yasalarında bu tür suçlara ilişkin değişikliklerin yapılması, bu yasaların ve eğitimsel, sosyal ve milli enformasyon ve bilinçlenmeyi arttırıcı kampanyalar da içeren diğer tedbirlerin etkin şekilde uygulanmasını kapsayan faaliyet ve girişimlerini,

   b)Birleşmiş Milletler organlarınca üstlenilen projeler ve Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu, Birleşmiş Milletler Çocuk Fonu ve Birleşmiş Milletler Kadın için Gelişim Fonu gibi fonlar ve programların kadınlara karşı namus adına işlenen suçlar sorununa yönelik çabalarını ve bu çabaların koordine edilmesini teşvik ederek,

   c)Bu suçlar ve onların zararlı etkileriyle ilgili bilinçlenmeyi arttıran, kadın kuruluşları gibi NGO'lar, halk hareketleri ve bireyleri kapsayan sivil toplum tarafından yürütülen çalışmaları

   memnuniyetle karşılar.

2. Kadınların namus adına işlenen suçların kurbanları olmaya devam ettiği ve bu tür şiddetin dünyanın bütün bölgelerinde çeşitli şekillerde ve sürekli yapılmakta olduğu ve faillerinin yargılanma ve cezalandırılmasındaki başarısızlıklar hususundaki endişelerini belirtir,
3. Devletlerin,

1. Yükümlülüklerini ilgili uluslararası insan hakları araçları vasıtasıyla yerine getirmeye ve Pekin Deklarasyonu ve Eylem Platformu7 ile Genel Kurul özel oturum sonuçları dökümanı’nı8 uygulamayı,
2. Kadınlara karşı namus adına işlenen çeşitli şekillerdeki suçları önleme ve ortadan kaldırma çabalarını yasal, idari ve planlı tedbirler kullanarak yoğunlaştırmaya devam etmeyi,
3. Kadınlara karşı namus adına işlenen suç vakalarını çabuk ve derinlemesine araştırmaya, etkin yargılamaya ve belgelerle isbata ve faillerini cezalandırmayı,
4. Bu tür suçlara müsamaha edilmemesini sağlamak için tüm gerekli tedbirlerin alınmasına
5. Kadınlara karşı namus adına işlenen suçların önlenme ve ortadan kaldırılma ihtiyacı konusunda bilinçlendirmeyi arttırıcı çabaların toplum liderlerinin de katılımının sağlanarak yoğunlaştırılmasını,
6. Medyanın bilinç-arttırma kampanyalarına katılım çabalarının teşvik edilmesini,
7. Polis, adli ve yargı personeli gibi yasa uygulayıcılarına eğitim sağlanması dahil olmak üzere, kadınlara karşı namus adına işlenen suçların nedenleri ve sonuçları konusunda bilgi ve anlayış arttırmayı ve bu personelin, bu tür suçlarla ilgili şikayetlere tarafsız ve etkin bir tavırla cevap verme kapasitelerini arttırma ve gerçek ve potansiyel kurbanların korunmalarını sağlamak için gerekli tedbirleri almayı amaçlayan tedbir ve programların teşviki, desteklenmesi ve uygulanmasını,
8. Bu konuyu ele alırken NGO’lar dahil sivil toplum çalışmalarına destek olmaya devam etme ve hükümetlerarası ve NGO’lar ile işbirliğini güçlendirmeyi,
9. Gerçek ve potansiyel kurbanların ihtiyaçlarına cevap verecek, uygun koruma, güvenli barınma, danışmanlık, hukuki yardım, sağlık-bakım hizmetleri, rehabilitasyon ve topluma tekrar katılımlarının sağlanması için destek hizmetlerin kurulması, güçlendirilmesi, veya olanak sağlanmasını,
10. Kurbanların ve diğerlerinin bu tür suçları güvenli ve gizli bir ortamda bildirebilmeleri için kurumsal mekanizmaların yaratılması, güçlendirilmesi veya kolaylaştırılması yoluyla kadınlara karşı namus adına işlenen suçlara ilişkin şikayetlerin etkin olarak karşılanmasını,
11. Bu tür suçların oluşumunda, yaş dağılımına ait bilgiyi de kapsayan istatistiki bilginin toplanması ve dağıtımını,
12. Kadınlara Karşı Ayrımcılığın Ortadan Kaldırılması Komitesi dahil insan hakları anlaşması organlarına verilen raporlarda, uygun düştüğünde, kadınlara karşı namus adına işlenen suçların önlenmesi ve ortadan kalkması çabalarında kabul edilen ve uygulanan yasal ve politika tedbirleri hakkında bilgiyi, rapor yükümlülükleri kapsamında olduğu takdirde, dahil etmeyi,

hatırlatır.

4.

1. İlgili BM organları, fonları, programları dahil tüm uluslararası topluluğu teknik yardım ve danışmanlık hizmetleri programları yoluyla, kadınlara karşı namus adına işlenen suçların önlenmesi için kurumsal kapasitenin güçlenmesi ve bu tür suçların temel nedenlerine yönelmeyi amaçlayan çabalarında talepleri olduğunda desteklemeye,
2. İlgili insan hakları anlaşma organlarını, uygun durumlarda bu konuya yönelmeye devam etmeye,
3. Kadının Statüsü Komisyonunu, bu konuyu, 47. oturumunda “ Pekin Eylem Platformu ve ‘Kadın 2000: cinsiyet eşitliği, 21. yüzyıl için gelişme ve barış’ başlığındaki Genel Kurul özel oturumu sonuç belgelerinde tanımlandığı gibi kadınların insan hakları, ve kadınlar ve kız çocuklarına karşı her türlü şiddetin ortadan kaldırılması” teması altında bu konuyu gündeme getirmeye

davet eder;

5. Genel Sekreterin raporunu11 dikkate alır;

6. Genel Sekreterin, Genel Kurulun 59. oturumunda sunacağı kadınlara karşı şiddetin ortadan kalkması konusundaki raporunda, sağlanabilen tüm verilere dayandırılmış, ve bu suçların temel nedenlerinin analizini , mümkün olduğunca destekleyici istatistiki verileri, ve Devletlerce yapılan girişimler konusunda bilgileri içeren mevcut kararlar konusunda bir raporun yer almasını rica eder.

77. oturum

18 Aralık 2002

1 Karar 217 A (III)

2 Bak karar 2200 A (XXI), ek

3 Karar 34/180, ek

4 Karar 44/25, ek

5 A/CONF. 157/24 (Part I), bölüm III

6 Bak karar 48/104

7 Dördüncü Dünya Kadın Konferansı, Pekin 4-15 Eylül 1995 /Birleşmiş Milletler Yayınları,

Satış No E.96.IV.13),bölüm I,kararI,ekler I ve II

8 Karar S-23/3,ek

9 E/CN, 4/2002/83, parag. 21-37

10 Bak Ekonomik ve Sosyal Komisyon Resmi Kayıtları, 2002, Ek No.3 (E/2002/23), bölüm

2/A

11 A/57/169